سنڌ جي اقلتين کي مسلمانن جيترا پورا حق حاصل آهن” ته اهي آزادي سان زندگي گذارين

 

کيمچند شرما  

ايڪويهين صدي جي هن جديد گلوبلائيزيشن ۽ ٽيڪنالاجي واري دور ۾ به اسان جي سٻاجھڙي سنڌ ڌرتي جي اصلو ڪن وارثن ميگھواڙ ،ڪولهي ،ڀيل،باگڙي،گجراتي ۽ ٻين هندو برادري جي ذاتين سان لاڳاپيل غريب اٻوجھ سنڌين ۽ خاص طور اسانجي هن پياري وطن پاڪستان ۾ پنهنجي اقلتين طور سڃاڻپ رکندڙ مذڪوره ذاتين جي ماڻهن کي پنهنجو حق جي باري ۾ ڪابه ڃاڻ نه آهي خاص طور اسانجي پياري وطن جي دستوري آئين 1973ءِ جي باري ۾ پڻ ڪابه ڄاڻ يا معلومات نه هئڻ ڪري اهي غريب ،پورهيت طبقو ذاتين سان لاڳاپيل مرد،عورتون،ٻار ۽ ٻڊا منهنجي حقيقي جنم ڀومي جا وارث هوندي به ادهورا ادهورا ۽ عدم تحفظ جو شڪار رهندا آهن ـ جنهن سبب اهي کلي دل ۽ ذهنيت سان پنهنجو ڪوبه ضروري ڪم توڙي فرضن کي خاناپوري طور ادا ڪن ٿا . انهي جو مين ڪارڻ اهو ئي آهي ته انهن شيڊول ڪاسٽ سان لاڳاپيل ذاتين جي ماڻهن ۾ شعوري گھٽتائي ۽ عدم تحفظ واري سوچ ئي آهي . حڪومت پاران سنڌ جي هندو برداري جي ماڻهن سان ٿيندڙ اهم مسئلن جھڙوڪ هندو نياڻين سان خاص ڪري زبردستي سان مذهب مٽائڻ ۽ ساڻس نڪاح ڪرڻ،جنهن سبب هندو برادري جي ماڻهن پاران عدم تحفظ ۽ عزت نفس جي بچاءُ طور پاڪستان مان لڏ پلاڻ ڪري انڊيا ڏانهن هجرت ڪرڻ، هندوئن جي عبادت گاهن مندرن تي حملا ڪري باهيون ،ڦرلٽ ۽ ڀڃ ڍاھ ڪرڻ هندو برادري جي سرمائيندڙ سيٺين ۽ سندن اولادن کي پئسه عيوض اغواه ڪرائڻ يا شيڊول ڪاسٽ سان لاڳاپيل مذڪوره ذاتين جي ماڻهن سان جبري پورهيو ڪرائڻ توڙي هندو شادي ايڪٽ جو نه هجڻ توڙي ٻين کوڙ سارن مسئلن جي خاتمي لاءِ سنڌحڪومت پاران عمرڪوٽ،ٿرپارڪر ۽ ميرپورخاص ضلعن ۾ جتي شيڊول ڪاسٽ سان لاڳاپيل مذڪوره ذاتين جي اڪثريت هئڻ ڪري هندو پورهيت طبقو ماڻهن ۾ آگاهي ڏيڻ لاءِ سماجي تنظيمن مهراڻ ايجوڪيشن ويلفيئرايسوسي اسيشن نبي سرروڊ سنڌ رورل پارٽنرس آرگنائزيشن،ڊولپمنيٽ الٽرنيٽو انڪارپوريٽ پاران ڄاڻايل ضلعن ۾ ورڪشاپ،سمينار۽ ٽريننگس جو سلسلو شروع ڪري ڇڏيو آهي مذڪوره سماجي تنظيمن پاران شيڊول ڪاشٽ سان لاڳاپيل ڃاڻايل ذاتين جي ماڻهن کي گهر گھر تائين وڃي ڳوٺن ۽ ٻهراڙين جي علائقن ۾ وڃي ٽريننگون ۽ سيمينارڪرائي رهيون آهن .تازو عمرڪوٽ ضلعي جو پسمانده ۽ ڏتڙيل علائقي نبي سرروڊ ننڊڙي شهر ۾ مهراڻ ويلفئيرايسوسي اسيشن پاران ٽن ڏينهن جي ٽريننگ منتقد ڪئي وڃي جنهن ۾ نبي سر  ۽ ان جي ڀرپاسي ڳوٺن ۽ علائقن سان تعلق رکندڙ هندو برادري جي ماڻهن جو وڏو انگ گڏ ٿيوانهي سيمينار ۽ ٽرننگ ۾ علائقي جي مسلمانن جي نوجوانن جو پڻ وڏو انگ گڏ ٿيو .انهي سيمينار ۾ (18)کان (30) سالن جي نوجوانن کي شريڪ ڪيو ويو ـ انهي موقعي تي سماجي تنظيمن جي اڳواڻن مختيار احمد ،سارنگ مالهي  ميڊم ثنا صديق ۽ مولانافضل الرحمن خطاب ڪندي چيو ته پاڪستان ۾ اقليتن کي مسلمانن جيترا مڪمل حق ۽آزادي حاصل آهن .قائداعظم محمد علي جناح پڻ پاڪستان جي آزادي جي موقع تي خطاب ڪندي چيو هو ته اڄ کان پوءِ پاڪستان ۾ رهندڙ سموريون قومون،ذاتيون ۽ فرد آزاد آهن هر ڪنهن کي پنهنجي مذهبي عبادت جي مڪمل آزادي آهي ڪوبه ننڍو يا وڏوناهي سڀ پاڪستاني آهن ۽ سڀني کي هڪ جيترا حقوق حاصل آهن ـ هنن چيو ته اسانجي مذهب ۾ پڻ برابري جا حق ڏنا ويا آهن پر انهي باوجود هتان جون غريب اقليتون جن ۾ ميگھواڙ ،ڪولهي ،ڀيل،باگڙي،وغيره جيڪو شڊول ڪاسٽ سان تعلق رکن ٿيون اهي پنهنجي ملڪي آئين 1973 جي دستورکان به لا علم بڻيل آهن حڪومت پاران سنڌجي خاص طور شڊول ڪاسٽ جي ذاتين کي پنهنجي سماجي ،مذهبي آزادي ڏيارڻ ۽ حقن جي معلومات لاءِ جاڳرتا مهم شروع ڪئي آهي  جنهن ۾ اقليتن کان سندن مسئلن شڪاتين بابت پڻ ڄاڻ ورتي پئي وڃي  ۽ اقليتن کي هندو شادي ايڪٽ ۽ سندن حقن  بابت پڻ آگاهي ڏني پئي وڃي ـ انهي موقعي تي سمينار ۾ شرڪت ڪندڙ مسلمان نوجوانن  کي پڻ اقليتن جي حقن بابت آگاهي ڏني وئي ـ انهي موقعي تي سماجي تنظيمن پاران اقليتن جي حقن ۽ اقليتن سان پيش ايندڙ مسئلن بابت گڏيل سرگرميون ۽  ٽيبلوز پڻ پيش ڪيا ويا ـ اڳواڻن چيو ته حڪومت پاران اقليتن جي حقن ،قانون ۽ تنظمين جي جوڙ جڪ بابت سماجي تنظمين ذريعي جيڪا آگاهي مهم شروع ڪئي آهي  انهي سان ٻهراڙين ۽ ڏورانهن علائقن جي غريب ماڻهن کي وڏو فائدو حاصل ٿيندو  اهي غريب قومون پنهنجي جائز حقن لاءِ پاڪستان جي آئين 1973 تحت اعلي ايوانن ۽ عدالتن تائين رسائي حاصل ڪري سگھنديون عورتن سان ٿيندڙ زيادتين ۽ ٻارڙن سان جبري پورهيو ڪرائڻ وارن اهم اشوز تي پڻ غريب اقليتون آواز اٿاري سگھنديون ۽ ظلم زيادتين جبر ۽ ڏاڊ خلاف پڻ قانون موجب پنهنجا حق حاصل ڪري سگھنديون ـ سماجي تنظمين پاران ڳوٺاڻن سطح تي اهڙي پروگامن ذريعي لکين غريب ماڻهن کي پنهنجي حقن جي حاصلات جو موقعو ملندو حڪومت غريب اقليتن جي مسئلن جي حل ۽ کين شعوري جاگرتا پهچائڻ واري عمل ذريعي لکين غريب هندوئن کي سندن حقن جي حاصلات جو بهترين موقعو فراهم  ڪيو آهي اهڙي پروگرامن ۽ سيمينار ذريعي ٻهراڙين جي پري پري جي علائقن تائين غريب اٻوجھ ماڻهن ۾ سجاڳي ايندي ۽ اهي پاڻ سان پيش ايندڙ سمورن اهم واقعن ۽ مسئلن خلاف آواز اٿاري سگھندا هتان جي لکين غريب اقليتن کي ترجي بااثر سرمائيندڙن،جاگيردارن،وڏيرن ۽ ٻين ڀوتارن پاران نفسياتي دٻاءُ ذريعي هيسايو ۽ دٻايو ويو آهي جنهن سبب اهي غريب قومون پنهنجي حقن لاءِ اڄ تائين آواز اٿاري نه سگھيون آهن پر هاڻ حڪومت پاران سماجي تنظيمن ذريعي اقليتن جي حقن لاءِ شروع ڪيل آگاهي مهم نظر انداز ٿيل مذڪوره قومن لاءِ وڏي فائديمند  ثابت ٿيندي ۽ سندن ايندڙ نسل پڻ آزاد ۽ خوشحال ٿي سگھندو ۽ زندگي گذاريندو                               ،

 

کيمچند شرما  

ايڪويهين صدي جي هن جديد گلوبلائيزيشن ۽ ٽيڪنالاجي واري دور ۾ به اسان جي سٻاجھڙي سنڌ ڌرتي جي اصلو ڪن وارثن ميگھواڙ ،ڪولهي ،ڀيل،باگڙي،گجراتي ۽ ٻين هندو برادري جي ذاتين سان لاڳاپيل غريب اٻوجھ سنڌين ۽ خاص طور اسانجي هن پياري وطن پاڪستان ۾ پنهنجي اقلتين طور سڃاڻپ رکندڙ مذڪوره ذاتين جي ماڻهن کي پنهنجو حق جي باري ۾ ڪابه ڃاڻ نه آهي خاص طور اسانجي پياري وطن جي دستوري آئين 1973ءِ جي باري ۾ پڻ ڪابه ڄاڻ يا معلومات نه هئڻ ڪري اهي غريب ،پورهيت طبقو ذاتين سان لاڳاپيل مرد،عورتون،ٻار ۽ ٻڊا منهنجي حقيقي جنم ڀومي جا وارث هوندي به ادهورا ادهورا ۽ عدم تحفظ جو شڪار رهندا آهن ـ جنهن سبب اهي کلي دل ۽ ذهنيت سان پنهنجو ڪوبه ضروري ڪم توڙي فرضن کي خاناپوري طور ادا ڪن ٿا . انهي جو مين ڪارڻ اهو ئي آهي ته انهن شيڊول ڪاسٽ سان لاڳاپيل ذاتين جي ماڻهن ۾ شعوري گھٽتائي ۽ عدم تحفظ واري سوچ ئي آهي . حڪومت پاران سنڌ جي هندو برداري جي ماڻهن سان ٿيندڙ اهم مسئلن جھڙوڪ هندو نياڻين سان خاص ڪري زبردستي سان مذهب مٽائڻ ۽ ساڻس نڪاح ڪرڻ،جنهن سبب هندو برادري جي ماڻهن پاران عدم تحفظ ۽ عزت نفس جي بچاءُ طور پاڪستان مان لڏ پلاڻ ڪري انڊيا ڏانهن هجرت ڪرڻ، هندوئن جي عبادت گاهن مندرن تي حملا ڪري باهيون ،ڦرلٽ ۽ ڀڃ ڍاھ ڪرڻ هندو برادري جي سرمائيندڙ سيٺين ۽ سندن اولادن کي پئسه عيوض اغواه ڪرائڻ يا شيڊول ڪاسٽ سان لاڳاپيل مذڪوره ذاتين جي ماڻهن سان جبري پورهيو ڪرائڻ توڙي هندو شادي ايڪٽ جو نه هجڻ توڙي ٻين کوڙ سارن مسئلن جي خاتمي لاءِ سنڌحڪومت پاران عمرڪوٽ،ٿرپارڪر ۽ ميرپورخاص ضلعن ۾ جتي شيڊول ڪاسٽ سان لاڳاپيل مذڪوره ذاتين جي اڪثريت هئڻ ڪري هندو پورهيت طبقو ماڻهن ۾ آگاهي ڏيڻ لاءِ سماجي تنظيمن مهراڻ ايجوڪيشن ويلفيئرايسوسي اسيشن نبي سرروڊ سنڌ رورل پارٽنرس آرگنائزيشن،ڊولپمنيٽ الٽرنيٽو انڪارپوريٽ پاران ڄاڻايل ضلعن ۾ ورڪشاپ،سمينار۽ ٽريننگس جو سلسلو شروع ڪري ڇڏيو آهي مذڪوره سماجي تنظيمن پاران شيڊول ڪاشٽ سان لاڳاپيل ڃاڻايل ذاتين جي ماڻهن کي گهر گھر تائين وڃي ڳوٺن ۽ ٻهراڙين جي علائقن ۾ وڃي ٽريننگون ۽ سيمينارڪرائي رهيون آهن .تازو عمرڪوٽ ضلعي جو پسمانده ۽ ڏتڙيل علائقي نبي سرروڊ ننڊڙي شهر ۾ مهراڻ ويلفئيرايسوسي اسيشن پاران ٽن ڏينهن جي ٽريننگ منتقد ڪئي وڃي جنهن ۾ نبي سر  ۽ ان جي ڀرپاسي ڳوٺن ۽ علائقن سان تعلق رکندڙ هندو برادري جي ماڻهن جو وڏو انگ گڏ ٿيوانهي سيمينار ۽ ٽرننگ ۾ علائقي جي مسلمانن جي نوجوانن جو پڻ وڏو انگ گڏ ٿيو .انهي سيمينار ۾ (18)کان (30) سالن جي نوجوانن کي شريڪ ڪيو ويو ـ انهي موقعي تي سماجي تنظيمن جي اڳواڻن مختيار احمد ،سارنگ مالهي  ميڊم ثنا صديق ۽ مولانافضل الرحمن خطاب ڪندي چيو ته پاڪستان ۾ اقليتن کي مسلمانن جيترا مڪمل حق ۽آزادي حاصل آهن .قائداعظم محمد علي جناح پڻ پاڪستان جي آزادي جي موقع تي خطاب ڪندي چيو هو ته اڄ کان پوءِ پاڪستان ۾ رهندڙ سموريون قومون،ذاتيون ۽ فرد آزاد آهن هر ڪنهن کي پنهنجي مذهبي عبادت جي مڪمل آزادي آهي ڪوبه ننڍو يا وڏوناهي سڀ پاڪستاني آهن ۽ سڀني کي هڪ جيترا حقوق حاصل آهن ـ هنن چيو ته اسانجي مذهب ۾ پڻ برابري جا حق ڏنا ويا آهن پر انهي باوجود هتان جون غريب اقليتون جن ۾ ميگھواڙ ،ڪولهي ،ڀيل،باگڙي،وغيره جيڪو شڊول ڪاسٽ سان تعلق رکن ٿيون اهي پنهنجي ملڪي آئين 1973 جي دستورکان به لا علم بڻيل آهن حڪومت پاران سنڌجي خاص طور شڊول ڪاسٽ جي ذاتين کي پنهنجي سماجي ،مذهبي آزادي ڏيارڻ ۽ حقن جي معلومات لاءِ جاڳرتا مهم شروع ڪئي آهي  جنهن ۾ اقليتن کان سندن مسئلن شڪاتين بابت پڻ ڄاڻ ورتي پئي وڃي  ۽ اقليتن کي هندو شادي ايڪٽ ۽ سندن حقن  بابت پڻ آگاهي ڏني پئي وڃي ـ انهي موقعي تي سمينار ۾ شرڪت ڪندڙ مسلمان نوجوانن  کي پڻ اقليتن جي حقن بابت آگاهي ڏني وئي ـ انهي موقعي تي سماجي تنظيمن پاران اقليتن جي حقن ۽ اقليتن سان پيش ايندڙ مسئلن بابت گڏيل سرگرميون ۽  ٽيبلوز پڻ پيش ڪيا ويا ـ اڳواڻن چيو ته حڪومت پاران اقليتن جي حقن ،قانون ۽ تنظمين جي جوڙ جڪ بابت سماجي تنظمين ذريعي جيڪا آگاهي مهم شروع ڪئي آهي  انهي سان ٻهراڙين ۽ ڏورانهن علائقن جي غريب ماڻهن کي وڏو فائدو حاصل ٿيندو  اهي غريب قومون پنهنجي جائز حقن لاءِ پاڪستان جي آئين 1973 تحت اعلي ايوانن ۽ عدالتن تائين رسائي حاصل ڪري سگھنديون عورتن سان ٿيندڙ زيادتين ۽ ٻارڙن سان جبري پورهيو ڪرائڻ وارن اهم اشوز تي پڻ غريب اقليتون آواز اٿاري سگھنديون ۽ ظلم زيادتين جبر ۽ ڏاڊ خلاف پڻ قانون موجب پنهنجا حق حاصل ڪري سگھنديون ـ سماجي تنظمين پاران ڳوٺاڻن سطح تي اهڙي پروگامن ذريعي لکين غريب ماڻهن کي پنهنجي حقن جي حاصلات جو موقعو ملندو حڪومت غريب اقليتن جي مسئلن جي حل ۽ کين شعوري جاگرتا پهچائڻ واري عمل ذريعي لکين غريب هندوئن کي سندن حقن جي حاصلات جو بهترين موقعو فراهم  ڪيو آهي اهڙي پروگرامن ۽ سيمينار ذريعي ٻهراڙين جي پري پري جي علائقن تائين غريب اٻوجھ ماڻهن ۾ سجاڳي ايندي ۽ اهي پاڻ سان پيش ايندڙ سمورن اهم واقعن ۽ مسئلن خلاف آواز اٿاري سگھندا هتان جي لکين غريب اقليتن کي ترجي بااثر سرمائيندڙن،جاگيردارن،وڏيرن ۽ ٻين ڀوتارن پاران نفسياتي دٻاءُ ذريعي هيسايو ۽ دٻايو ويو آهي جنهن سبب اهي غريب قومون پنهنجي حقن لاءِ اڄ تائين آواز اٿاري نه سگھيون آهن پر هاڻ حڪومت پاران سماجي تنظيمن ذريعي اقليتن جي حقن لاءِ شروع ڪيل آگاهي مهم نظر انداز ٿيل مذڪوره قومن لاءِ وڏي فائديمند  ثابت ٿيندي ۽ سندن ايندڙ نسل پڻ آزاد ۽ خوشحال ٿي سگھندو ۽ زندگي گذاريندو                               ،

Summer Study Abroad

Originally posted on Alexander Chee :

Once back when I was a young writing student I wanted a little more than my own college experience was offering, and so I signed up for and took a summer writing workshop at Bennington College between my junior and senior years.

It was one of the best adventures I ever had.

I had no idea what to expect. I found a beautiful, slightly haunted Vermont college town with melancholy war memorials and a beautiful river with white stones where I soon learned to pass the time, drinking a beer and cooling off in the water. I had signed up to study first with Toby Olson and then with Mary Robison. I remember Mary Robison and James Robison sitting on the stage like rock stars, wearing sunglasses indoors due to the stage lights. Mary’s hair was crimped, and it made her my hero right away.

This was my first time experiencing the joys…

View original 389 more words

Focusing on an obsolete approach of energy generation

Originally posted on Indus Asia Online Journal (iaoj):

By Maria Soomro

Now a days , many so called experts have been laying stress on the building of dams as the solution to energy crisis.The stress has been seemingly laid on building Kalabag dam in order to generate more energy and increase agricultural productivity. Reality is different.The best experts in the science of Hydrology consider Building dams an obsolete approach towards controlling floods, energy generation and enhancing agricultural productivity.

View original 389 more words

Lake destroyed by the drainage projects

Originally posted on Indus Asia Online Journal (iaoj):

Devastation in Sindh & they say water is being wasted. Devastation in Sindh & they say water is being wasted.

By Maria Soomro

Manchhar lake , one of the Asia biggest fresh water natural lake has been turned into a saline water pond through ill conceived, non participatory and corruption riddled chain of Right Bank Outfall drainage Projects ( RBOD-I, RBOD-III, RBOD-II) carried out by WAPDA. The Drainage projects in the absence of good governance generate only destruction. Because, participatory development , proper operation and maintenance of projects are pre conditioned with deeply rooted culture of good governance in any country.

View original 418 more words

Quick Tip: Pair Up for a Peer Audit

Originally posted on The Daily Post:

Blogging is an ongoing adventure; we keep tweaking our sites and what we publish as we develop a community and learn more about what we like in a blog design (and more about how to use our blogging platform of choice).

Blogs should shift and grow as you do, but you also want to make sure you’re still giving off a good first impression as things change — and it’s not always easy to critique yourself. If you feel like your blog has gotten cluttered but aren’t sure how to tidy it up, having another blogger “audit” your site can be an eye-opener.

Don’t worry: this is a fun, helpful audit: you won’t end up in jail for tax evasion, and no mountains of paperwork are required. An audit, at its core, is a comprehensive, unbiased examination. When you audit someone’s blog, you give it a once-over to evaluate it from top to bottom, content to…

View original 408 more words

Friday mystery object #252 answer

Originally posted on Zygoma:

Last Friday I gave you this object from the Horniman’s Anthropology collection and asked you to identify what it’s made from and what function it may have served:

mystery252

The identification turned out to be the easiest question to answer, despite the modification of the bone. The shape of the end of the bone is a result of the epiphyses (the ends of the bone) detaching from the diaphysis (the midshaft of the bone), which tells us that the animal was a juvenile at time of death and that the bone is actually formed from two bones that have fused together down their length – which is why a similar pattern is repeated on the left and right side of the bone.

This sort of fusion is normally seen in the hand and foot bones of artiodactyls, which narrows down the possible species. Judging by the size and general proportions it would be…

View original 101 more words